16:18 - 26/08/2026

Úc cấm nhạc AI trong các bảng xếp hạng chính thức

Phiên bản AI từ bài hát Like A Pray của Madonna đã vào top 20 của bảng xếp ARIA của Úc trong suốt 16 tuần. ARIA cấp các bài hát do AI tạo ra từ ngày 31-8-2026 sắp tới. Ảnh: AP

– Úc cấm các bài hát do AI tạo ra trong bảng xếp hạng ARIA từ ngày 31-8 sắp tới.

– Ngành công nghiệp ghi âm Úc và thế giới đề cao giá trị “nghệ sĩ là trung tâm” và “tôn trọng sự sáng tạo của nghệ sĩ”.

– Nhạc AI hiện chỉ chiếm 1-3% lượt nghe trên các trang trực tuyến, mang lại doanh thu khoảng 6,5 tỷ USD, nhưng sẽ tăng gấp 10 lần trong thập niên tới.

Hiệp hội công nghiệp ghi âm Úc (ARIA) sẽ cấm các bản nhạc do AI tạo ra trong các bảng xếp hạng chính thức từ ngày 31-8 sắp tới. Quyết định này được đưa ra giữa lúc các công nghệ AI tạo sinh (Gen AI) đang bùng nổ, đe dọa sinh kế của các nghệ sĩ, theo hãng tin AP.

Tuy vậy, ARIA vẫn dành ngoại lệ cho một số sản phẩm âm nhạc có sự hỗ trợ của AI hội đủ điều kiện hợp lệ.

Con người là trung tâm

Tuyên bố của ngành nhấn mạnh, các bản nhạc chỉ có thể hợp lệ nếu “con người sáng tác bài hát, đồng thời thể hiện giọng hát chính và chơi các nhạc cụ chủ đạo”, cùng với một số yêu cầu khác.

Nhạc AI cũng sẽ không được tham gia các giải thưởng ARIA danh giá của ngành công nghiệp âm nhạc Úc.

CEO ARIA Annabelle Herd nói rằng mục tiêu của ngành “là duy trì sự năng động và thúc đẩy bản chất con người trong nghệ thuật, đặc biệt là trong một lĩnh vực đang phát triển quá nhanh chóng”.

Động thái mới diễn ra khi một bản phối lại ca khúc nhạc pop đình đám “Like a Prayer” của Madonna – do một nhà sản xuất người Úc tạo ra bằng cách sử dụng giọng hát và tiếng trống từ AI – đã trụ vững 16 tuần trong Top 20 ở của bảng xếp hạng ARIA. Điều này thổi bùng lên cuộc tranh luận về vị trí của AI tạo sinh trong âm nhạc. Ca khúc này đã đạt vị trí thứ hai trên bảng xếp hạng 20 đĩa đơn nội địa hàng đầu của ARIA hồi tháng 5 và duy trì vị trí thứ 4 đến hôm qua.

“Các bảng ARIA Chart sẽ luôn là thước đo minh bạch với gu âm nhạc của người Úc. Nhưng một bảng xếp hạng đề cao các sản phẩm AI không có bản quyền sẽ làm suy yếu chính nền tảng của âm nhạc thu âm mà ARIA đang đại diện”, bà Herd phat biểu.

Âm nhạc hợp lệ cũng phải được sản xuất bằng các dịch vụ AI hợp pháp. Nhiều sản phẩm âm nhạc đã xuất hiện trên các nền tảng phát trực tuyến dường như được tạo ra bởi các công cụ AI đào tạo từ dữ liệu âm nhạc của các nghệ sĩ mà không hề có sự cho phép.

Trân trọng sự sáng tạo của con người

Các quy định của Úc hoàn toàn phù hợp với những nguyên tắc mới được Liên đoàn Công nghiệp Ghi âm Quốc tế (IFPI) có trụ sở tại London công bố vào tháng 7. Liên đoàn này đại diện cho ngành công nghiệp ghi âm trên toàn thế giới.

Các hướng dẫn quốc tế quy định rằng để đủ điều kiện lọt vào các bảng xếp hạng âm nhạc chính thức, một bản nhạc phải “do con người tạo ra là chính yếu”.

Nhà soạn nhạc và giảng viên tại Nhạc viện Sydney, Alexis Weaver, chia sẻ với đài ABC của Úc rằng cuộc tranh luận xoay quanh AI trong âm nhạc “đặc biệt căng thẳng và mang nhiều cảm xúc” đối với rất nhiều nhạc sĩ, do đó mỗi người sẽ có một quan điểm khác nhau.

Weaver hoan nghênh động thái của ARIA như một “bước tiến tuyệt vời”, gửi đi thông điệp rằng ARIA muốn “ưu tiên và trân trọng sự sáng tạo của con người.”

“Sẽ khá khó để né tránh các công cụ AI trong bối cảnh hiện tại. Vẫn có cách để sử dụng chúng trong khi bạn tiếp tục làm người cầm lái và đưa ra những quyết định sáng tạo chính yếu”, Weaver nhấn mạnh.

Nhạc AI sẽ tăng gấp 10 lần trong thập niên tới

Dự kiến, nhạc AI sẽ đạt quy mô gấp 10 lần hiện nay trong thập niên tới với đà bùng nổ AI hiện nay, theo Phó giáo sư Nguyễn Văn Thăng Long, Khoa Truyền thông và Thiết kế, Đại học RMIT Việt Nam

Theo đánh giá của Market.us và Goldman Sachs, thị trường âm nhạc toàn cầu có liên quan tới việc ứng dụng AI đạt khoảng 6,65 tỷ USD trong năm 2025, so với con số 31,7 tỷ USD của ngành công nghiệp ghi âm. Hiện doanh thu nhạc AI trên các trang trực tuyến chỉ chiếm 1-3% lượt nghe, trong khi nhạc truyền thống do con người sáng tác chiếm 97% tổng doanh thu, theo IFPI.

Sự xuất hiện của các công cụ tạo nhạc như Suno và Udio đã hiện thực hóa việc sáng tác một bài hát hoàn chỉnh với đầy đủ lời, hòa âm và giọng hát trong vài phút chỉ với một số câu lệnh đơn giản.

Deezer ước tính có tới 50.000 bản nhạc do AI tạo ra được tải lên các nền tảng phát trực tuyến mỗi ngày, gây áp lực khổng lồ lên hệ thống phân phối. Đặc biệt hơn, khoảng 60% nhạc sĩ đã bắt đầu sử dụng AI trong quy trình làm việc, chủ yếu cho các tác vụ hỗ trợ như xử lý âm thanh, tách beat, hoặc lên ý tưởng.

Theo Ricky Hồ / BSA Media

Ngày đăng: 26/8/2026