10:18 - 14/11/2019

Tìm lời giải cho trái xoài đồng bằng

Theo PGS.TS Võ Thanh Danh (ĐH Cần Thơ), người làm dự án “Đánh giá sự sẵn sàng thương mại của các doanh nghiệp xuất khẩu xoài tại tỉnh Đồng Tháp và TP Cần Thơ”, có nhiều vấn đề đặt ra cho trái xoài đồng bằng hiện nay.

Trái Xoài Đồng Tháp được trưng bày, triển lãm tại Diễn đàn Mekong Connect 2019.

Thứ nhất, quy mô, diện tích trồng xoài còn nhỏ (hộ gia đình), phân tán, và thiếu liên kết sản xuất. Điều này khiến việc kiểm soát chất lượng trái xoài cung ứng ra thị trường gặp nhiều khó khăn. Bên cạnh đó, sự thiếu liên kết giữa người trồng xoài và doanh nghiệp xuất khẩu, tạo ra nhiều khó khăn trong việc đáp ứng các yêu cầu như: quy mô, chất lượng, tính đồng nhất…

Thứ hai, sản xuất chưa đáp ứng yêu cầu các thị trường nhập khẩu có giá trị cao về tiêu chuẩn sản xuất an toàn, truy xuất nguồn gốc sản phẩm, an toàn thực phẩm…

Thứ ba, các hiểu biết về thị trường nhập khẩu còn ít. Doanh nghiệp/hợp tác xã tiếp cận thông tin thị trường theo các phương thức đơn giản, chưa chủ động, tích cực trong việc tìm kiếm thị trường, xuất khẩu. Việc nắm bắt những quy định, yêu cầu từ phía thị trường nhập khẩu xoài còn hạn chế.

Bàn về tiêu thụ nông sản đồng bằng, bao gồm cả trái xoài trong các hệ thống phân phối lớn, ông Seo Fumio, phó tổng giám đốc khối thu mua công ty TNHH Aeon Việt Nam cho rằng, hạn chế hiện nay là đường vận chuyển từ đồng bằng sông Cửu Long đến TP.HCM không thuận lợi. Đặc biệt, số lượng xe vận chuyển nông sản đạt chuẩn còn quá ít. Vấn đề còn lại là nông dân chưa có nhiều vườn xoài đạt chuẩn an toàn, như GlobalG.A.P., VietG.A.P…

“Chúng tôi muốn trái cây được thu mua phải đạt chất lượng an toàn, nếu được thì theo VietG.A.P., hoặc nông dân không có điều kiện làm theo VietG.A.P. cũng không sao, nhưng ít nhất phải có giấy tờ ghi chép chứng minh được đó là nông sản an toàn”, ông Seo Fumio nói.

Tâm tư về trái xoài tỉnh nhà, ông Lê Minh Hoan, bí thư tỉnh Đồng Tháp cho rằng, Thái Lan họ làm rất tốt cho trái xoài.

“Làm sao từ buôn thúng bán mẹt, chuyển sang xây dựng chuỗi giá trị bền vững. Cạnh tranh với nhau, không phải là xoài Đồng Tháp cạnh tranh với xoài Thái Lan, mà là chuỗi giá trị ngành xoài Đồng Tháp cạnh tranh với chuỗi giá trị ngành hàng trái xoài Thái Lan”, ông Lê Minh Hoan nói.

Một nghiên cứu của trung tâm WTO Việt Nam về “Hoa quả Việt Nam vượt qua các rào cản của thị trường EU để tận dụng cơ hội từ EVFTA”, cho thấy: nông dân là một trong những khâu quan trọng nhất, đồng thời cũng là khâu yếu nhất trong chuỗi này. Phần lớn là các nông hộ nhỏ ở vùng nông thôn, với hiểu biết hạn chế về các yêu cầu của thị trường nước ngoài. Họ thường trồng trái cây dựa trên kinh nghiệm, và gần như không áp dụng phương pháp trồng trọt hiện đại nào. Để kiểm soát hàm lượng thuốc bảo vệ thực vật và tạp chất trên trái cây, các doanh nghiệp cần hợp tác với người nông dân ngay từ đầu.

Bên cạnh đó, theo nghiên cứu của trung tâm WTO Việt Nam, bên cạnh các chứng nhận HACCP và GlobalG.A.P, các nhà nhập khẩu EU có thể yêu cầu những chứng nhận an toàn thực phẩm khác. Chẳng hạn, hầu hết các nhà nhập khẩu ở các nước Tây Bắc Âu sẽ yêu cầu các nhà xuất khẩu nước ngoài tuân thủ tiêu chuẩn toàn cầu của Liên minh bán lẻ Anh (BRC), còn các nước châu Âu lục địa thường yêu cầu tiêu chuẩn Thực phẩm quốc tế (IFS) hoặc chương trình Thực phẩm an toàn (SQF) (CBI, 2016a). Do vậy, các nhà xuất khẩu Việt Nam nên tìm hiểu và xác nhận trước với các nhà nhập khẩu loại chứng nhận quản lý chất lượng và an toàn thực phẩm họ thường yêu cầu.

bài và ảnh Trần Quỳnh (theo TGHN)