11:46 - 30/05/2020

Ông Trump phát biểu gay gắt chưa từng có về Trung Quốc

Tổng thống Donald Trump có bài phát biểu gay gắt chưa từng có nhắm vào Bắc Kinh, chỉ trích hàng loạt hành động của Trung Quốc và thông báo những biện pháp đáp trả có thể đẩy quan hệ Mỹ-Trung lún sâu vào khủng hoảng, theo CNN.

Tổng thống Donald Trump phát biểu tại cuộc họp báo về Trung Quốc ở Nhà Trắng ngày 29/5. Ảnh: Reuters.

“Họ đã lường gạt Mỹ theo cách mà chưa có ai làm trước đó” Tổng thống Trump nói về Trung Quốc với giới phóng viên trong cuộc họp báo tại Nhà Trắng ngày 29/5. Ông mô tả cách Bắc Kinh “bố ráp các nhà máy của chúng ta” và “rút ruột nền công nghiệp Mỹ”, và xem Bắc Kinh là mối đe dọa địa chính trị.

Tổng thống Trump còn nói rằng Trung Quốc “do thám để lấy cắp bí mật công nghiêp” Mỹ, cáo buộc Bắc Kinh “tuyên bố chủ quyền lãnh thổ một cách phi pháp ở Thái Bình Dương” và đe dọa tự do lưu thông, trong bối cảnh Trung Quốc có nhiều hoạt động gây quan ngại ở Biển Đông.

Ông chủ Nhà Trắng cũng chỉ trích việc Bắc Kinh ngày 28/5 thông qua nghị quyết về luật an ninh quốc gia dành riêng cho Hong Kong và cho rằng Trung Quốc đã không giữ lời hứa về quyền tự trị của Hong Kong.

Ông Trump cho biết ông đang chỉ đạo chính quyền bắt đầu quá trình kết thúc việc cho Hong Kong hưởng quy chế đặc biệt về thương mại và trong nhiều lĩnh vực khác, và thay vào đó sẽ áp dụng những hạn chế đối với đặc khu như đang áp dụng đối với Trung Quốc đại lục.

Tổng thống Trump nhấn mạnh Mỹ cũng sẽ có hành động trong nhiều mặt trận, từ ngăn chặn “một số công dân nước ngoài từ Trung Quốc” vào Mỹ và cấm vận quan chức ở Trung Quốc và Hong Kong vì vai trò trực tiếp hoặc gián tiếp của họ trong việc “bóp nghẹt”tự do của Hong Kong. Bắc Kinh chưa có phản ứng về phát biểu của Tổng thống Trump.

Cũng tại cuộc họp báo, Tổng thống Trump thông báo Mỹ sẽ rút khỏi Tổ chức Y tế thế giới (WHO), cho rằng Trung Quốc đã “kiểm soát hoàn toàn” tổ chức này. Ông cáo buộc Trung Quốc gây sức ép lên WHO để “lừa dối thế giới” về nguồn gốc của virus Corona chủng mới gây đại dịch Covid-19.

Hồi tháng trước, Tổng thống Trump tạm dừng tài trợ cho WHO và đến ngày 18/5, ông gửi thư cho Tổng giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus, cảnh báo sẽ rút và dừng tài trợ cho WHO lâu dài nếu tổ chức này không cam kết cải cách mạnh mẽ trong vòng 30 ngày tới. “Do họ không thực hiện yêu cầu và những cải cách sâu rộng, chúng tôi hôm nay (29/5) sẽ kết thúc mối quan hệ với Tổ chức Y tế Thế giới và chuyển tiền tài trợ cho những nhu cầu y tế công toàn cầu mang tính khẩn cấp khác trên thế giới”, ông Trump tuyên bố.

Hiện không rõ quyết định rút khỏi WHO của Tổng thống WHO có hiệu lực khi nào. Một nghị quyết chung năm 1948 của quốc hội Mỹ về tư cách thành viên WHO của Mỹ cho hay nước này “bảo lưu quyền rút khỏi tổ chức trong vòng một năm sau khi đưa ra thông báo”, theo Reuters.

WHO chưa có phản ứng về thông báo của Tổng thống Trump. WHO đã nhiều lần bác bỏ cáo buộc của ông Trump về virus Corona gây Covid-19.

Tính từ khi dịch bệnh Covid-19 bùng phát đầu tiên ở thành phố Vũ Hán của Trung Quốc vào cuối tháng 12/2019 đến đến 8 giờ sáng nay 30/5 (theo giờ Việt Nam), số ca nhiễm Covid-19 trên toàn cầu tăng lên hơn 5,9 triệu ca, với hơn 364.000 ca tử vong, theo dữ liệu từ Đại học Johns Hopkins. Trong đó có hơn 1,7 triệu ca nhiễm và hơn 100.000 ca tử vong ở Mỹ.