12:31 - 07/09/2026

Nợ xấu giảm, nhưng doanh nghiệp nhỏ Thái Lan vẫn đối mặt làn sóng vỡ nợ

Tỷ lệ nợ xấu giảm 2,82% trong quý 2-2026, nhưng nợ xấu mới hay tái vỡ nợ của doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa (MSME) của Thái Lan vẫn tăng mạnh. Đồ họa: The Nation

Các ngân hàng thương mại Thái Lan cảnh báo rằng doanh nghiệp nhỏ dễ vỡ nợ và có nguy cơ tiếp tục vỡ nợ sau khi cơ cấu lại, dù rằng tỷ lệ nợ xấu có sụt giảm.

Ngân hàng Trung ương Thái Lan (BoT) báo cáo tỷ lệ này đã giảm xuống còn 2,82% trong quý 2-2026. Tuy nhiên, các khoản vay chuyển từ nhóm 2 (nhóm có dấu hiệu rủi ro tín dụng tăng đáng kể) sang nhóm 3 (tình trạng nợ xấu) vẫn là một mối lo ngại lớn.

Dòng tiền chảy vào nhóm nợ xấu (NPL) trong quý 2 ước tính khoảng 110 tỷ baht, trong đó các khoản vỡ nợ mới chiếm 52 tỷ baht và các khoản vay quay lại tình trạng nợ xấu sau khi được cơ cấu lại cũng ở mức tương đương khoảng 52 tỷ baht.

Thống đốc BoT Vitai Ratanakorn cho biết mức nợ xấu về tổng thể không cao bất thường, nhưng tình hình xấu đi với nợ của các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) là rất đáng quan ngại. Ngân hàng trung ương đang đẩy nhanh quá trình chuẩn bị các biện pháp tài chính mới để giúp nhiều nhóm đối tượng khác nhau đáp ứng khả năng trả nợ.

“Lấy người đi vay làm trung tâm”

Tổng giám đốc Ngân hàng Krungthai, ông Payong Srivanich, đề ra giải pháp “lấy người đi vay làm trung tâm” để giảm gánh nặng nợ trên diện rộng, giúp thay đổi cấu trúc kinh tế cốt lõi thay vì chỉ hỗ trợ đơn thuần. Hệ thống ngân hàng cần liên kết toàn bộ dữ liệu để nắm rõ tổng dư nợ thực tế của từng cá nhân, tránh tình trạng vay nợ vượt mức.

Hiện khách hàng yếu thế có xu hướng chuyển sang các tổ chức phi ngân hàng. Sự thiếu đồng bộ dữ liệu khiến các ngân hàng thương mại không thể thấy toàn cảnh tài chính của khách hàng, tạo ra “sân chơi không bình đẳng” và thu hẹp dư địa hỗ trợ. Việc liên kết thông tin này đang được Ngân hàng Trung ương và Bộ Tài chính coi là nhiệm vụ cấp bách.

Nhiều khách hàng của Krungthai vẫn đang kiệt quệ do tác động từ sự gián đoạn công nghệ (như xe điện, hay AI thay thế công nhân), thay đổi cấu trúc thương mại và lao động. Ông Payong nhấn mạnh: “Cách tốt nhất để giải quyết nợ là tăng thu nhập”. Tuy nhiên, do tăng trưởng chậm và các cú sốc vĩ mô liên tiếp, các giải pháp xử lý nợ cũ không còn đủ sức nặng.

Ông đề xuất hai giải pháp: Đầu tiên là hỗ trợ trúng đích, Chính phủ cần dùng dữ liệu liên thông từ các bộ ngành để xác định và hỗ trợ chính xác các ngành nghề, doanh nghiệp SME đang gặp khó. Kế đến là giải pháp xử lý nợ. Hiện Krungthai đã hoàn tất hơn 50% tiến trình thành lập công ty quản lý tài sản liên doanh với Công ty Quản lý Tài sản Thương mại Bangkok (BAM) để đánh giá các phương án xử lý nợ.

Bà Kattiya Indaravijaya, Tổng giám đốc Kasikornbank, lưu ý giảm rủi ro từ khối nợ của SME. Bà nói các khoản vay nhóm 2 đang tăng mạnh toàn ngành. Từ kinh nghiệm của những khoản lỗ lớn năm 2022–2023, KBank đã thắt chặt tín dụng, giảm tỷ lệ cho vay với SME từ 35–36% xuống 24%, chuyển hướng sang khách hàng doanh nghiệp lớn và bán lẻ có rủi ro thấp.

Ngân hàng giờ đây tập trung vào người làm công ăn lương có thu nhập rõ ràng thay vì người bán hàng online thiếu giấy tờ. Bà nhấn mạnh SME không chỉ gặp khó về vốn mà còn cần áp dụng công nghệ và đổi mới mô hình để tồn tại.

Trong khi đó, Chủ tịch Chartsiri Sophonpanich cho biết nợ xấu có tăng nhưng vẫn trong tầm kiểm soát. Ngân hàng không thay đổi kế hoạch dự phòng vì đã có sự chuẩn bị trước. Ông nhận định lãi suất tại Thái Lan tương đối thấp; sự sống còn dài hạn của doanh nghiệp nằm ở năng lực cạnh tranh và khả năng tìm kiếm thị trường mới chứ không thể chỉ dựa vào giảm lãi suất.

Giảm lãi suất không thể giúp SME yếu hồi phục

Tổng giám đốc điều hành Ngân hàng TMBThanachart (ttb), ông Piti Tantakasem, cho biết mô hình hồi phục hình chữ K và sự mất đồng đều của nền kinh kinh tế đang khiến các vấn đề nợ trở nên phức tạp hơn.

Ông đánh giá phần lớn phân khúc tăng trưởng mạnh là các doanh nghiệp xe điện tập trung vào nhập khẩu. Nhóm này mang lại lợi ích hạn chế cho nền kinh tế nói chung do họ không sử dụng lao động hoặc nguyên vật liệu Thái Lan.

Trong khi đó, các phân khúc yếu kém lại rất rộng và ngày càng suy thoái, tạo ra những khoản nợ mới lẫn nợ đã được tái cấu trúc.

“Nếu một công ty đã thua lỗ ngay từ đầu vì không ai mua sản phẩm của họ, hoặc hàng hóa Trung Quốc đang chiếm lĩnh thị trường, thì ngay cả khi giảm lãi suất xuống 0% cũng không thể giúp họ vượt qua khủng hoảng. Lĩnh vực tài chính không thể giải quyết được các vấn đề của lĩnh vực kinh tế thực”, ông Piti nhấn mạnh.

Ông cũng cảnh báo rằng các SME đang phải chịu sức ép từ các yếu tố địa chính trị, sự cạnh tranh từ Trung Quốc cũng như các tập đoàn lớn đang xâm nhập vào thị trường của họ.

Ông Piti cho biết ttb vẫn giữ tỷ lệ nợ xấu ở mức có thể quản lý được thông qua việc liên tục bán lại các khoản nợ. Tuy nhiên, con số NPL thấp hơn không nhất thiết có nghĩa là các vấn đề gốc rễ đã được giải quyết.

Ông so sánh tình trạng này với một ngôi nhà trông có vẻ sạch sẽ nhưng hóa đơn tiền nước lại không ngừng tăng: chi phí rủi ro tín dụng dai dẳng cho thấy các khoản nợ xấu mới vẫn đang ập đến, buộc các ngân hàng phải xóa hoặc bán nợ, rồi lại lặp lại quá trình dọn dẹp vào mỗi quý.

Thái Lan cần tái tạo lại nền kinh tế và xây dựng chuỗi cung ứng nội địa vững mạnh hơn. Một trung tâm thông tin dùng chung sẽ giúp các ngân hàng xác định được những người vay có độ tín nhiệm cao, xứng đáng được trao thêm cơ hội, từ đó giảm bớt sự bất bình đẳng trong tiếp cận tài chính và cho phép chính phủ hướng sự hỗ trợ đến những người thực sự rơi vào cảnh nghèo khó.

Nợ quá hạn trở thành nợ xấu gia tăng

Bà Luxmon Attapich, Tổng giám đốc điều hành Văn phòng Tín dụng Quốc gia (NCB), cho biết dữ liệu quý 2 cho thấy sự gia tăng rõ rệt hơn của nợ xấu sau nhiều quý tương đối ổn định, đặc biệt là ở mảng cho vay bán lẻ và SME.

Việc cơ cấu lại từ phía các ngân hàng đã giúp kìm hãm khó khăn, nhưng xu hướng mới nhất lại chỉ ra một sự mong manh tài chính lớn hơn.

Bà nhấn mạnh đến các khoản vay cần chú ý (nhóm SM – special mention), tức là các khoản thanh toán đã quá hạn nhưng nợ chưa bị xếp vào nhóm nợ xấu. Những người vay nợ chậm trả 60 hoặc 90 ngày mà không khôi phục được khả năng thanh toán có nguy cơ chuyển sang tình trạng NPL khi thời gian quá hạn kéo dài.

“Chúng tôi đang bắt đầu thấy nhiều khoản vay SM chuyển thành nợ xấu hơn, nguyên nhân chính là do khả năng tạo thu nhập của người vay đã sụt giảm”, bà Luxmon nói. Tái cơ cấu nợ có thể thay đổi tình hình, nhưng khách hàng vẫn có thể vỡ nợ trở lại nếu thu nhập của họ không thực sự phục hồi.

Sự xuống cấp đặc biệt rõ rệt ở các doanh nghiệp siêu nhỏ sử dụng tài chính siêu vi mô (nano-finance). Cho vay trong phân khúc này đã mở rộng mạnh mẽ khi các tiểu thương, bao gồm cả những người bán hàng trên các nền tảng thương mại điện tử, gặp khó khăn trong việc tiếp cận tín dụng từ ngân hàng truyền thống.

Tuy nhiên, bà cho hay mảng tài chính vi mô lại có tỷ lệ nợ quá hạn trên 90 ngày cao hơn hẳn so với các loại hình cho vay khác.

Các khoản vay cá nhân phục vụ mục đích tiêu dùng là một mối quan ngại khác, với dư nợ quá hạn trên 90 ngày đang tăng lên đáng kể. Việc cho vay trả góp đối với điện thoại di động, máy tính và các mặt hàng gia dụng cũng có mức nợ xấu cao hơn so với những danh mục vay còn lại.

Theo Bangkokbiznews, The Nation

Theo Ricky Hồ / BSA Media

Ngày đăng: 7/9/2026