16:42 - 02/03/2026

Nghệ sĩ Ái Như: Nghệ thuật, nơi tôi muốn vươn tới bằng hết tâm nguyện của mình

Nghệ thuật không thể thò tay chộp lấy mà có được. Nó luôn ở trên cao để có thể chạm tới bằng lòng trân trọng, cung kính. Nó không chỉ là trò giải trí mà ý nghĩa đích thực của nó là làm cho tâm hồn con người giàu có hơn.

Nghệ sĩ Ái Như.

– Thưa chị, hơn hai năm nay, sau khi chuyển đổi lịch diễn theo mùa, khán giả đến với Sân khấu Hoàng Thái Thanh ra sao? Những vở mới được khán giả đón nhận thế nào? Chị có cảm thấy đây là một quyết định đúng đắn hay không?

– Tôi không biết có đúng đắn hay không nhưng thường với vở mới, những xuất diễn đầu ra mắt luôn đông, mùa sau trở lại thì không được nhiều khán giả đến xem, có thể là không có nhiều khán giả mới chăng? Tuy nhiên vì thế mà chúng tôi được nghỉ ngơi nhiều hơn một chút. Ví dụ mùa tết, thông thường chúng tôi phải diễn liên tục và tiếp tục duy trì, kể cả lúc ế khách nhất vẫn diễn cho đến… tết năm sau. Nhưng diễn theo mùa thì chúng tôi bắt đầu mở mùa Xuân vào mùng một tết ngày nào cũng 2 suất đến mùng 10, rồi diễn lai rai đến tháng 5. Sau đó chúng tôi nghỉ 2 tháng đến cuối tháng 7 mới ra mắt vở diễn mới. Trong thời gian nghỉ này chúng tôi chuẩn bị vở diễn mới kỹ càng hơn. Nhưng thú thật là có những buổi tối cuối tuần mình không diễn thấy… nhớ và buồn vì đã 16 năm sống với sân khấu không nghỉ. Giờ thì được nghỉ, nhưng lại nhớ.

Với các diễn viên cũng thuận lợi hơn khi sân khấu theo mùa. Họ có thể thêm lịch ở các sân khấu khác hay tham gia đóng phim. Tuy nhiên, khó khăn của sân khấu kịch theo mùa chính là việc phải lên kế hoạch trước thật rõ ràng để các diễn viên dành thời gian cho việc tập và diễn chính thức. Mùa diễn năm 2026 của HTT bắt đầu vào mùng 1 tết (ngày 17/2), hôm đó cũng là sinh nhật HTT 16 tuổi.

– Việc đào tạo thế hệ trẻ hiện nay của sân khấu Hoàng Thái Thanh như thế nào? Thế hệ mới của dàn diễn viên sân khấu HTT ra sao? Sức sáng tạo và tiếp cận với một thế giới mới – thế giới của công nghệ có là mối đe dọa cho sân khấu hay ngược lại?

– Chương trình đào tạo đã ngưng cuối tháng 4/2024 và hiện nay các em được đào tạo ở các khóa trước đã chính thức là diễn viên ở HTT và các sân khấu khác. Tuy nhiên, chúng tôi vẫn mời các em trẻ đến tham gia thử vai và cùng HTT, trong lúc dàn dựng vở diễn, bạn nào có thể hợp với vai diễn thì chúng tôi vẫn mời về diễn cùng với các đàn anh đàn chị. Đây là quá trình các em có thể rút kinh nghiệm và làm trọn vai.

Nói tới công nghệ phát triển, tôi nghĩ ngay tới hình ảnh mình xách quần chạy theo không kịp (cười). Nhưng cũng nhờ công nghệ đã ảnh hưởng tích cực đến việc dàn dựng sân khấu. Công nghệ giúp thể hiện được nhiều ý tưởng hơn. Nhưng để được có những hình ảnh đó thì điều kiện cần và đủ là phải có tiền. Mà sân khấu tư nhân lấy tiền trong túi mình ra, không biết túi tiền mình có được mấy đồng để có thể thỏa mãn được các tiến bộ khoa học kỹ thuật. Vài ba triệu khác với vài ba tỉ ở chỗ càng hoành tráng càng… sợ lỗ. Rõ ràng sân khấu hiện nay nảy sinh sự mâu thuẫn và tách biệt khi các phương tiện kỹ thuật phát triển mà bán vé thu vào luôn là bài toán khó. Mình không có một nhà hát riêng, mọi thứ đều đi thuê, và những nơi đó mình phải thuê với giá thế nào… tất cả đều rất chênh lệch với túi tiền của một bầu gánh như chúng tôi, giờ đây đó vẫn là nỗi buồn của chúng tôi… như đang đứng trước đồng không mông quạnh vậy.

– Sự kết hợp của Ái Như với anh Thành Hội ở sân khấu HTT như một cặp không thể tách rời, chúng tôi có thể gọi chị với anh Thành Hội là “linh hồn” của sân khấu Hoàng Thái Thanh hay không?

– Tôi rất mong muốn tinh thần làm nghệ thuật của sân khấu HTT được đón nhận trong sự trân trọng và giữ được hồn cốt. Chúng tôi sẵn sàng trao lại cho thế hệ sau nếu như các bạn trẻ có thể đồng điệu với quan điểm làm nghề. Đó là: Người làm nghệ thuật biết gìn giữ vẻ đẹp lung linh của biểu tượng HTT như đôi cánh chuồn chuồn trong ánh sáng… mà chúng ta sẽ rất khó chạm nếu không biết nâng niu bởi chỉ cần động mạnh là bay mất. Nghệ thuật không thể thò tay chộp lấy mà có được. Đối với tôi nghệ thuật luôn ở trên cao để mình phải với, để có thể chạm tới bằng lòng trân trọng, cung kính. Nghệ thuật không chỉ là trò giải trí mà ý nghĩa đích thực của nó là làm cho tâm hồn con người giàu có hơn.

Chính vì vậy mà trước kia chúng tôi có slogan là: “Lại gần với nhau”, để khán giả ngồi trong cùng một khán phòng có thể cùng sẻ chia, cùng rung động, cùng chung một cảm xúc. Sau đó một thời gian đến nay slogan của HTT đổi lại là “Sưởi ấm tâm hồn”. Vậy thì nếu không lại gần với nhau thì làm sao có thể hiểu nhau, thấu cảm và chia sẻ với nhau niềm vui, nỗi buồn của thân phận. Khi ngồi lại cùng nhau, biết đâu niềm vui nỗi buồn thân phận đó sẽ cho thấy mình cũng là một lát cắt của cuộc sống, mình từng có những nỗi đau và chúng ta hãy đứng dậy vượt qua khi những vết thương lòng được sưởi ấm, xoa dịu và làm lành.

Tôi vẫn cho đó là kỳ vọng và ước muốn của những xuất diễn mà HTT đem lại cho công chúng mà không biết có được hay không. Nhưng có một điều chắc chắn rằng tôi, anh Thành Hội cùng với các đồng nghiệp của mình, các bạn diễn viên trẻ khi cùng làm với nhau sẽ luôn cố gắng nâng niu những giá trị sống như vậy. Khi thắp nhang đứng trước bàn thờ tổ với sự cung kính, tôi cũng bày tỏ mong muốn được làm nghề bằng tâm niệm như vậy.