10:51 - 22/09/2018

Nestlé dùng ‘mắt trời’ canh dầu cọ dính líu đến phá rừng

Nestlé đang tiên phong trong việc sử dụng hình ảnh vệ tinh do ngành công nghiệp hàng không vũ trụ phát triển để bảo đảm 100% chuỗi cung ứng dầu cọ toàn cầu của công ty không dính líu tới phá rừng.

Poster vận động chống việc sử dụng dầu cọ khiến rừng bị tàn phá của Nestlé do tổ chức Greenpeace đưa ra. Ảnh: TL

Công ty đã triển khai hệ thống Starling sử dụng vệ tinh của hãng công nghiệp không gian khổng lồ Airbus để bảo đảm không có nạn phá rừng.

Nestlé cho rằng động thái của hãng sẽ tăng tốc tiến độ cam kết toàn bộ sản phẩm của Nestlé sẽ không liên quan đến phá rừng vào năm 2020. Năm 2017, 63% chuỗi cung ứng toàn cầu của Nestlé không vi phạm nạn phá rừng.

Các cam kết giám sát không phá rừng lâu nay dựa vào các đánh giá trên mặt đất, nhưng các đánh giá này bị hạn chế về khả năng tiếp cận những vùng xa, không xem được quang cảnh tổng thể và thường xuyên đánh giá tình hình.

Hệ thống Starling sử dụng công nghệ tiên tiến kết hợp với radar độ phân giải cao và hình ảnh quang học vệ tinh để cung cấp việc giám sát quanh năm những thay đổi về độ che phủ mặt đất và những biến động về độ che phủ rừng. Dữ liệu thu được cùng với các phân tích cho phép các công ty quản trị rủi ro và thực hiện các chiến lược can thiệp hiện trường để định hướng các thay đổi.

Vào tháng 12/2018, 100% chuỗi cung ứng dầu cọ của Nestlé sẽ được giám sát nạn phá rừng bằng hình ảnh vệ tinh. Hãng cũng cam kết đạt 100% chứng nhận RSPO (Roundtable on Sustainable Palm Oil) dầu cọ bền vững vào năm 2023.

“Con “mắt trên trời” của chúng tôi sẽ giám sát chuỗi cung ứng dầu cọ 24/7, bất kể họ được chứng nhận như thế nào. Điều này cho phép chúng tôi tiết lộ công khai những phát hiện của chúng tôi, nơi nào chúng tôi chọn ngưng những nhà cung cấp không tuân thủ, và nơi nào chúng tôi chọn hợp tác và cải thiện tình hình,” Benjamin Ware, người chịu trách nhiệm toàn cầu về nguồn cung ứng trách nhiệm của Nestlé, nói.

Về phía những nhà sản xuất dầu cọ lớn, Indonesia đã ngưng phát triển thêm diện tích đồn điền cọ dầu. Tổng thống nước này đã ký một lệnh tạm ngưng phát triển diện tích trồng cọ mới, một quan chức cho biết hôm 20/9. Động thái này được các nhà vận động môi trường hoan nghênh.

Lệnh tạm ngưng sẽ ngăn chận hiệu quả bất kỳ diện tích đất mới nào được dùng làm đồn điền tại một nước sản xuất dầu cọ hàng đầu thế giới. Dầu cọ là một thành phần chính trong nhiều thực phẩm hàng ngày, từ bánh ngọt đế dầu gội và mỹ phẩm.

Tổng thống Joko Widodo đã ký chỉ thị có hiệu lực trong ba năm hôm 19/9, Prabianto Mukti Wibowo, thứ trưởng bộ Hợp tác kinh tế vụ, nói với hãng AFP.

“(Lênh tạm ngưng) nhằm cải thiện việc quản lý các đồn điền cọ dầu bền vững, cung cấp sự chắc chắn về pháp lý, nâng cao năng suất của các đồn điền cọ dầu tiểu chủ, duy trì sự bền vững môi trường và góp phần vào việc giảm khí thải nhà kính,” Wibowo nói với hãng AFP qua một tin nhắn WhatsApp.

Các đồn điền trên đảo Sumatra, Papua và một phần Borneo của Indonesia đã mở rộng trong mấy năm gần đây khi nhu cầu dầu cọ tăng vọt, đem lại lợi tức khổng lồ cho các công ty và doanh thu thuế lành mạnh cho chính phủ.

Nhưng sự tăng trưởng nhanh đã bị đổ lỗi cho nạn tàn phá rừng nhiện đới – nơi ở của nhiều loài đang bị đe dọa tuyệt chủng, và nạn cháy rừng diễn ra hàng năm trong mùa khô do nạn chặt và đốt để giải phóng mặt bằng.

Diễn đàn Indonesia về môi trường (Walhi) đã hoan nghênh lệnh tạm cấm. “Chỉ thị của tổng thống là một bước tốt đẹp đầu tiên trong việc tái cấu trúc việc quản lý tài nguyên thiên nhiên, cụ thể là trong lĩnh vực dầu cọ,” Diễn đàn phát biểu trong một tuyên bố và cho rằng sẽ thật lý tưởng nếu kéo dài trong 25 năm.

Lệnh tạm ngưng lần đầu tiên được đề xuất vào năm 2015, sau những vụ cháy rừng kinh khủng khiến cho những vùng đất ở Đông Nam Á bị ngộp trong khói độc hại nhiều tuần lễ.

Một lệnh cấm chuyển đổi đất than bùn mới được đưa ra vào năm 2011 nhằm cải thiện quản lý và giảm cháy rừng, nhưng các nhà vận động cho rằng lệnh đôi khi bị bỏ qua khi các chính quyền địa phương tỏ ra nhân nhượng.

Dữ liệu không ảnh nghèo nàn và bản đồ rừng chồng chéo là một cản trở quan trọng đối với các chính quyền cố gắng quản lý rừng.

Năm 2015, chính quyền cấm phát triển mới toàn bộ đất than bùn sau khi các bãi than bùn giàu các bon được tháo nước để làm đồn điền trong mấy năm gần đây tạo ra nhiều khu vực dễ cháy.

Quyết định được đưa ra khi Indonesia và Malaysia chiến đấu với một động thái của Nghị viện châu Âu cấm sử dụng dầu cọ làm nhiên liệu sinh học. Một dự luật về năng lượng tái tạo kêu gọi cấm sử dụng dầu cọ làm nhiên liệu sinh học vào năm 2030, trong bối cảnh lo ngại về tác động đối với môi trường.

Indonesia và Malaysia sẽ bị ảnh hưởng nặng nề vì là những nhà xuất khẩu dầu cọ hàng đầu thế giới.

Trần Bích (theo MTG/phys.org, AFP)