10:03 - 27/10/2022

Dữ liệu là núi tiền

Số doanh nghiệp Việt Nam thực hiện chuyển đổi số đã ít, nhưng mức độ áp dụng chỉ ở tỷ lệ khiêm tốn. Bởi có quá nhiều điều cần thay đổi trong bộ máy, hệ thống của doanh nghiệp. Dữ liệu số có thể đẻ ra tiền. Nhưng ít người biết rằng mình đang nắm trong tay nguồn tài nguyên có giá trị.

Bà Nguyễn Phi Vân thăm gian hàng dự án vào chung kết cuộc thi Dự án khởi nghiệp nông nghiệp – Đổi mới sáng tạo lần thứ 8.

Rời rạc các dữ liệu

Trong một tọa đàm mới đây do Trung tâm BSA thực hiện với chủ đề “Khởi nghiệp Xanh – hành trình kiến tạo những doanh nông trẻ”, bà Nguyễn Phi Vân – Chủ tịch Mạng lưới Nhà đầu tư Thiên thần Việt Nam – kể về một doanh nghiệp mà bà có đầu tư ở Cần Thơ. Chuỗi trà sữa này có hơn 100 chi nhánh. Xét riêng về chuyển đổi số, doanh nghiệp này còn quá nhiều điều cần làm.

Để quyết định xuống tiền, nhà đầu tư cần phải tìm hiểu các dữ liệu về kinh doanh, tài chính, nhân sự, cung ứng, huấn luyện và phát triển thị trường…

“Nhưng tôi dành sự quan tâm đặc biệt ở vấn đề làm sao doanh nghiệp có thể tăng trưởng qua các kênh Digital. Nhất là vấn đề họ chuyển đổi số ra sao, sử dụng công cụ như thế nào. Sau hai ngày làm việc cùng nhau, những người lãnh đạo doanh nghiệp này ngồi lại và họ không ngờ mình còn có quá nhiều lỗ hổng như thế, dù họ nghĩ còn thiếu, nhưng không nghĩ thiếu nhiều như thế”, bà kể.

Vị Chủ tịch Mạng lưới Nhà đầu tư Thiên thần Việt Nam phân tích: “Nếu nói chuyển đổi số phải rõ, sử dụng công cụ gì, tại sao dùng, sử dụng nó giúp doanh nghiệp phát triển về mặt doanh thu, thị trường ra sao… Công ty này sử dụng đâu đó hơn 10 phần mềm khác nhau, mỗi phần mềm cho một mục tiêu. Nhưng họ chưa bao giờ sử dụng hết các tính năng của những phần mềm này. Trong khi đó, các phần mềm này lại không liên kết với nhau”.

Mỗi cơ sở dữ liệu này có tới hàng trăm ngàn khách hàng khác nhau. Đây là núi tiền của doanh nghiệp, nhưng lại nằm rải rác. Doanh nghiệp cần biết cách gom lại, khai thác.

Theo khảo sát 1.500 doanh nghiệp của Cục Phát triển Doanh nghiệp – Bộ Kế hoạch và Đầu tư, trên 60% doanh nghiệp khó khăn về chi phí đầu tư, ứng dụng công nghệ số; gần 53% doanh nghiệp khó khăn trong thay đổi thói quen, tập quán kinh doanh và thiếu nhân lực nội bộ để ứng dụng công nghệ số; 45,4% doanh nghiệp thiếu cơ sở hạ tầng công nghệ số; 40,4% thiếu thông tin về công nghệ số; 39% gặp khó trong tích hợp các giải pháp công nghệ số; 32% và 26,6% thiếu cam kết, hiểu biết của ban lãnh đạo, quản lý doanh và của người lao động.

Chuyển đổi số từ những mục nhỏ nhất

Trước khi dịch Covid-19, vấn đề chuyển đổi số đã được bàn đến khá nhiều trong các doanh nghiệp Việt, và vấn đề này hiện đang được quan tâm một cách rõ rệt hơn sau dịch. Tại sự kiện “Chuyển đổi số – Tầm nhìn doanh nhân”, ông Lương Duy Hoài – CEO Giao Hàng Nhanh cho rằng, người dùng đang chuyển từ offline sang online, họ thay đổi hành vi mua sắm, doanh nghiệp nên tiếp cận kinh doanh trên sàn giao dịch thương mại điện tử. Doanh nghiệp phải định vị được cần thay đổi theo hướng nào về quy mô, cách thức vận hành bộ máy.

Trong khi đó, theo ông Lê Hữu Tấn Tài – Phó Tổng giám đốc KMS Solution, doanh nghiệp tùy theo quy mô, tổ chức để thích ứng, không nhất thiết phải đầu tư vào những hệ thống quá lớn, cần chú trọng vào những công cụ, quy trình để thúc đẩy việc bán hàng nhanh chóng, hiệu quả.

“Để có lượng khách hàng lớn, trung thành, doanh nghiệp nhỏ và vừa nên số hóa quy trình bán hàng, hướng đến việc sao cho khách hàng có những trải nghiệm tốt nhất khi mua sản phẩm, dịch vụ”, ông Tài nói.

Chia sẻ kinh nghiệm chuyển đổi số của doanh nghiệp mình, ông Nguyễn Trung Dũng – Chủ tịch HĐQT và Tổng Giám đốc Công ty CP DH Foods, cho hay, trước kia nghĩ chuyển đổi số phải đầu tư phần mềm lớn, tốn nhiều chi phí, nhưng thực tế áp dụng thấy không phù hợp, khó triển khai. “Doanh nghiệp nhỏ và vừa nên đi sâu vào từng hạng mục nhỏ như phần mềm quản lý dự án, quản lý nhân sự, kinh doanh”, ông Dũng nói.

Đồng thời, theo ông Dũng, việc sử dụng phần mềm cũng nên có sự xem xét, đánh giá hiệu quả của người lãnh đạo, bởi nó phải phụ thuộc vào trình độ đội ngũ nhân viên có đáp ứng được công nghệ đó không. Cần đào tạo như thế nào, lộ trình đào tạo ra sao…

Ông Dũng khuyên, doanh nghiệp vừa và nhỏ không nên đầu tư các phần mềm tốn nhiều tiền, phức tạp, chỉ cần các phần mềm nhỏ dễ hiểu, như thế sự rủi ro sẽ ít hơn.

Ông Dũng cho hay, hiện DH Foods đã chuyển nhà phân phối truyền thống thành nhà phân phối online, qua đó xóa bỏ khái niệm nhà phân phối phải có kho. Hiện nay nhà phân phối có thể bán tất cả các kênh như tạp hóa, facebook hay zalo… Các đơn hàng chỉ đưa lên hệ thống và công ty sẽ giao về tận nơi người nhận.

Tuy nhiên, quan trọng nhất, để vấn đề chuyển đổi số được xuyên suốt, theo bà Trần Phương Ngọc Thảo – Thành viên HĐQT thường trực công ty VBĐQ Phú Nhuận (PNJ), người lãnh đạo doanh nghiệp phải quyết tâm và có tầm nhìn đột phá. Để thay đổi tư duy một tổ chức, đầu tiên tư duy của đội ngũ lãnh đạo cấp cao phải thay đổi, phải hiểu về những xu hướng mới trên thị trường và đưa ra quyết định phù hợp về đầu tư, lộ trình thực hiện chuyển đổi số.

Các nhà lãnh đạo nữ trong doanh nghiệp dường như có quyết tâm mạnh hơn trong chuyển đổi số. Kết quả khảo sát của VCCI nói rằng, trước khi Covid-19 bùng nổ, chỉ có 20% doanh nghiệp quan tâm đến chuyển đổi số. Sau sáu tháng, hơn 70% doanh nghiệp chú ý đến quy trình này và trên 50% doanh nghiệp đang thực hiện chuyển đổi số. Đặc biệt hơn 90% doanh nghiệp do nữ làm chủ mong muốn tham gia chuyển đổi số.