09:22 - 09/07/2022

Đi bộ chậm lúc lớn tuổi là dấu hiệu của suy giảm nhận thức

Nếu bạn là người lớn tuổi và đi bộ chậm thì đó luôn là dấu hiệu cảnh báo gia tăng nguy cơ té ngã và thương tật. Nhưng một nghiên cứu mới đây trên người già còn cho thấy việc đi bộ chậm tăng theo từng năm cũng có thể là dấu hiệu sớm của suy giảm nhận thức.

Đi bộ nhanh giúp ngăn chặn suy giảm nhận thức khi lớn tuổi.

Theo nghiên cứu này, đó có thể là do sự teo nhỏ của hồi hải mã (hippocampus) phải, một vùng trong não liên quan đến trí nhớ.

Nhưng không phải mọi dấu hiệu của suy giảm nhận thức là biểu hiện sớm của tình trạng sa sút trí tuệ (dementia) sau này, mà chỉ có 10 – 20% người trên 65 tuổi hoặc già hơn bị xáo trộn nhận thức nhẹ (MCI) tiến triển thành sa sút trí tuệ trong năm tiếp theo, theo Viên Lão khoa quốc gia Hoa Kỳ. Viện này thừa nhận: “Trong nhiều trường hợp, những triệu chứng của MCI có thể dừng lại hoặc thậm chí cải thiện”. Trong một nghiên cứu mới nhất trên gần 17.000 người lớn hơn 65 tuổi, đăng trên tạp chí JAMA Network Open, người ta phát hiện 5% đi bộ chậm dần theo từng năm đồng thời có biểu hiện xử lý tâm thần chậm chạp sẽ nhiều khả năng bị chứng sa sút trí tuệ.

Taya Collyer, tác giả nghiên cứu, nói: “Những kết quả này xác nhận tầm quan trọng của dáng đi trong đánh giá nguy cơ sa sút trí tuệ. Người có hai biểu hiện có nguy cơ cao nhất”. Nghiên cứu này theo dõi các đối tượng trong vòng 7 năm. Mỗi năm, người tình nguyện tham gia nghiên cứu phải thực hiện các test về nhận thức, trí nhớ, tốc độ xử lý và khả năng nói trôi chảy. Ngoài ra hai lần mỗi năm họ được đề nghị đi bộ 3 mét. Hai kết quả này sau đó được đánh giá xác định dáng đi điển hình của cá nhân. Ở cuối nghiên cứu, người ta phát hiện nguy cơ bị sa sút trí tuệ cao nhất ở người “suy giảm kép”, nghĩa là vừa đi bộ chậm vừa có vài dấu hiệu của suy giảm nhận thức. Ngoài ra người “suy giảm kép” cũng có nguy cơ sa sút trí tuệ cao hơn người chỉ bị đơn độc đi bộ chậm hoặc suy giảm nhận thức.

Bất chấp kết quả này, người ta cũng có thể đảo ngược tình trạng teo não đi cùng với tuổi tác. Vài nghiên cứu nhận thấy các bài tập aerobic làm tăng kích thước hồi hải mã, gia tăng một số dạng ghi nhớ.

Nằm sâu trong thùy thái dương não, hồi hải mã là cơ quan chịu trách nhiệm việc học hành, củng cố trí nhớ và di chuyển trong không gian như khả năng nhớ phương hướng, vị trí và định hướng.

Trong một nghiên cứu lâm sàng vào năm 2011, người ta thấy việc tập aerobic có thể làm tăng thể tích của hồi hải mã trước phải 2%, do đó đảo ngược sự mất mát liên quan đến tuổi trong cơ quan này 1 – 2 năm. Có thể so sánh, người chỉ tập các bài kéo dãn cơ thể bị suy giảm khoảng 1,43% cùng thời gian.

Aerobic là dạng bài tập làm tăng nhịp tim và thở, nhưng không quá nhiều đến nỗi bạn không thể thực hiện. Một số bài tập aerobic gồm đi bộ nhanh, bơi, chạy, đạp xe, khiêu vũ và kickboxing, cũng như các bài tập trên máy cardio ở phòng gym như leo cầu thang, chạy trên máy…